This post is also available in:
Fietsen van Szigliget naar Zánka aan het Balatonmeer
Leeg, verlaten en te koop…
Een andere fietstocht bracht ons van Szigliget naar Zánka, langsheen de noordkant van het Balatonmeer.
De route voerde grotendeels over vrij goede fietspaden en door verkeersluwe straten, langs vakantiehuizen, wijngaarden en stille dorpjes waar de oogstfeesten in aantocht waren.

De bewegwijzering was helaas niet denderend. Wie nog op de ouderwetse manier fietst en zich uitsluitend op de pijltjes verlaat, mist gegarandeerd een afslag (of twee).
Google Maps of één of andere fietsapp zijn hier écht wel nodig.
Wat vooral opviel: acht op de tien eet- en drankgelegenheden waren dicht.
Blijkbaar gaan de uitbaters aan het Balatonmeer vanaf begin september collectief in winterslaap. Ook de veerdiensten vallen grotendeels stil, met uitzondering van de ferry tussen Tihany en Szántód.
Het zomerseizoen lijkt hier vanaf 1 september abrupt afgelopen.
Aan deze bovenkant van het meer is de kust grotendeels in bezit van de gemeentes en moet je in de zomermaanden betalen om toegang tot de stranden te krijgen.
Toen we er waren begin september, stonden de hekkens naar de stranden open. Er was toch bijna niemand meer. Een paar verloren gelopen toeristen en wat Hongaarse oudjes, meer volk zagen we nauwelijks op het strand.

In Zánka bevindt zich een grote parking aan de ingang van de strandtoegang. Daar vonden we een eenvoudige eetgelegenheid met lekkere hapjes tegen democratische prijzen.
En dan ontdekten we iets wat meteen duidelijk maakt waarom het Balatonmeer zo geliefd is bij gezinnen met kinderen: je kunt hier op sommige plaatsen een heel eind het water in lopen voordat het meer tot aan je middel komt.

Het water blijft eindeloos ondiep.
Wat ons tijdens het fietsen ook voortdurend opviel, is hoe hoffelijk de Hongaarse automobilisten met fietsers omgaan.
Ze maken een grote boog om je heen en vertragen al van ver wanneer ze zien dat je een zebrapad wilt oversteken.
Fietsen op de gewone rijbaan – met uitzondering van de snelle wegen – voelt daardoor helemaal niet onveilig.
Van communisme naar Instagram
Intussen is het bijna veertig jaar geleden dat het IJzeren Gordijn viel.
Wie door deze streek fietst, ziet hoe sterk Hongarije sindsdien gemoderniseerd is – en dat die verandering nog altijd doorgaat, en eerlijk gezegd, sneller dan bij ons in België.
Veel drankstalletjes zien er tegenwoordig heel hip en Instagram-geïnspireerd uit.
Maar gelukkig zijn de kleine, authentieke plekjes niet helemaal verdwenen: een paar stoelen in een volkstuintje, een parasol erboven, een River tonic uit de Aldi en klaar.
Geen design, geen marketing, gewoon een plek waar je iets kunt drinken.

Langs de kust staan ontzettend veel vakantiehuizen. Groot, klein, modern, verouderd, netjes opgeknapt of duidelijk aan een volgende eigenaar toe.
Hoogbouw en grote hotelcomplexen zijn hier -toch aan de bovenkant van het meer – opvallend afwezig.
Dat is niet zo verwonderlijk.
Tijdens het communistisch tijdperk trokken Oost-Europeanen massaal naar het Balatonmeer. Het was één van de belangrijkste vakantiebestemmingen voor mensen uit landen achter het IJzeren Gordijn.
Het Balatonmeer werd voor hen wat de Côte d’Azur voor West-Europeanen was: zon, water en vakantie, maar dan binnen de eigen politieke grenzen.

Vandaag komen er nog steeds massa’s toeristen naar het Balatonmeer, vooral in de maanden juli en augustus. Maar hun prioriteiten zijn veranderd.
De kleine vakantiehuisjes uit de jaren zestig en zeventig, vaak eenvoudig en zonder veel comfort, zijn niet meer in trek. Moderne huizen met airco, zwembad en alle hedendaagse gemakken hebben de voorkeur.
En dat zien we overal aan de borden ELADÓ: TE KOOP.
TE KOOP
Soms staat zo’n bord niet alleen aan een huis, maar zelfs tussen de wijnranken. Blijkbaar staat ook de wijnbouw hier onder druk.
Het Balatonmeer is niet langer alleen het vakantiereservaat van Oost-Europa.
Het is een aantrekkelijke toeristische bestemming geworden, en dat heeft zijn prijs.
Huizen in toeristische centra zoals Boedapest en het Balatonmeer zijn de voorbije jaren fors duurder geworden.
Tegelijk is Hongarije economisch nog altijd bezig met een voorzichtig herstel.
Misschien is dat wel het interessantste aan fietsen door deze streek: je rijdt niet alleen door een mooi landschap, maar ook door geschiedenis.
De oude vakantiehuisjes vertellen het verhaal van het Balatonmeer van vroeger. De hippe strandbars en moderne villa’s vertellen dat van vandaag. En de vele bordjes ELADÓ lijken te zeggen dat het verhaal nog lang niet afgelopen is.
Volgende pagina: Fietsen van Zanka naar Balatonföldvar
